Spreekangst overwinnen doe je zo

De mensen die bij mij komen om hun spreekvaardigheden te verbeteren, zijn vaak al bedreven in het geven van presentaties.

Dus hun spreekangst hoeven ze niet meer te overwinnen. Het is geen issue meer.

Of toch wel?

Absoluut.

Sterker nog. Mensen die helemaal geen spanning meer ervaren voordat ze het podium op moeten, ben ik eigenlijk nog nooit tegengekomen.

Het komt vaak neer op een van deze twee opties:

 

1. Ze hebben nog steeds spreekangst, maar hebben zichzelf aangeleerd om het te onderdrukken. Ze denken er vanaf te zijn, maar dat komt hun lezing / keynote / presentatie niet ten goede, dus ik leer ze een andere manier om met hun spreekangst om te gaan.

2. Ze ervaren niet echt spreekangst, maar wel een ongemakkelijke spanning. Ook daar zijn manieren voor om er op een constructieve manier mee om te gaan. En om de periode van deze spanning steeds korter te maken.

Kortom, spreekangst of gewoon spanning komt eigenlijk altijd wel ter sprake. Helemaal niks mis mee. 

spreekangst overwinnen doe je zo

Zelf ervaar ik ook spanning voordat ik een presentatie ga geven. Altijd. Zo ongeveer een minuutje voordat ik mag beginnen start het. En zodra ik mijn eerste woorden heb uitgesproken vloeit het helemaal weg.

Deze spanning vind ik heerlijk. It makes me feel alive.

Ik denk dat ik zelfs zou stoppen met spreken als ik deze spanning niet meer zou voelen. Of ik zie het als een teken dat ik ‘next level’ mag. En ik geloof dat iedereen zijn spreekangst kan transformeren zodat je er geen last meer van hebt. Here we go.

 

Anders omgaan met je spreekangst

In dit artikel wil ik het met je hebben over hoe je op een constructieve manier kunt omgaan met spreekangst. Of dus spanning.

De tips die ik met je ga delen zijn extreem waardevol. Lees ze. Leg ze weg. Bekijk ze later nog eens. En nog eens. Leren om anders met je spreekangst om te gaan is een proces. 

Dus ga ermee aan de gang. En pak dan dit artikel er weer eens bij. Je zult merken dat je dan weer andere punten opvallen. Je bent er na het lezen van dit artikel dus niet meteen vanaf. Het is een proces en dit artikel kan daar een mooi startpunt van zijn. 

By the way: na het lezen van dit artikel besef je dat je er helemaal niet vanaf wil. Wat ik daarmee bedoel, kom je vanzelf achter.  

De tips die ik met je ga delen, heb ik voornamelijk geleerd van Marissa Peer. Een bekende hypnotherapeut uit Engeland. Zij begeleid veel topsporters om beter te presteren.

Zij ontdekte op een gegeven moment dat ze haar clienten in drie categorieën kon indelen.

Categorie 1: dit-doe-ik-nooit-meer-mensen

Op het moment dat het ‘fout’ gaat en je als spreker afwijzing ervaart of een andere vorm van stress, gaat je brein meteen op onderzoek uit. Hij wil weten: wat heeft deze stress veroorzaakt? Dat is belangrijk om te weten, want dat vermindert de overlevingskansen. En een van de belangrijkste taken doe jouw brein heeft, is zorgen dat je zo lang mogelijk leeft. Deze taak neemt ‘ie enorm serieus. 

De conclusie van je brein: aandacht naar mezelf toetrekken en/of spreken voor een groep: dat veroorzaakt stress.

Stress wil ons brein niet. Dus dit wordt een ‘no-go’-area. 

Deze ervaring hebben veel mensen al op jonge leeftijd en wordt regelmatig herhaald. Zo ontstaat er een vaste overtuiging en die luidt: 

“Dit doe ik nooit meer. Ik steek nooit meer mijn hand op. Ik trek nooit meer de aandacht naar mezelf. Ik ga nooit op een podium. Never nooit niet.” En dat is dat. 

Het gevolg is dat elke keer wanneer deze persoon in zijn volwassen leven een presentatie moet geven, het woord moet nemen in een vergadering of op een andere manier in de schijnwerpers staat er vanalles – op onbewust level – gebeurt. 

Hij/zij wordt steeds nerveuzer in aanloop naar ‘het grote moment’. De angst wordt steeds groter. Ze zijn ziek op de dag van de presentatie of bedenken een excuus.

Categorie 1 mensen worden er letterlijk ziek van, geven op of beginnen er niet eens aan.  

 

Categorie 2: angst-bestaat-niet-mensen

De mensen in categorie 1 zijn op zich exact hetzelfde als de mensen in categorie 1. Met één groot verschil. 

Ze hebben een andere mindset. 

Zij denken: “Ik haat dit, maar ik ga deze presentatie geven. Hoe dan ook. Ik doe het gewoon. Angst of geen angst. Dit moet ik kunnen.”

Ze voelen zich net zo bang als de categorie 1 mensen, maar doen het gewoon. 

Toen ik jaren geleden voor het eerst leerde over hoe spreekangst werkt in ons brein dacht ik: “Dit is toch goed?” Ik was er van overtuigd dat dit ‘de beste’ categorie zou zijn. Opgeven is voor watjes. Gewoon doorgaan. Gewoon doen. Boy, was I wrong. Voordat ik categorie 3 ga uitleggen, maak ik eerst categorie 2 even af. 

Doordat de categorie-2-mensen gewoon doorgaan – en hun angst dus negeren, denkt hun brein: “Wat doe je? Herinner je je niet dat je hebt gezegd dat je dit nooit meer wil doen? Nu sta je op het punt om te doen wat je nooit meer wilde doen! Dat gaat niet gebeuren. Ik moet je beschermen. Je negeert al mijn angstsignalen. Nu moet ik sterker geschut gaan inzetten.”

En daar komt de paniekaanval. Of ze worden ziek. Of…. je brein en lichaam kunnen met allerlei manieren komen om jou uit de gevarenzone te houden. 

Categorie-2 mensen gaan dus gewoon door, maar vinden het totaal niet leuk. Ze kunnen echt niet genieten van het moment dat alle ogen op hun gericht staan. 

Categorie 3: feel-the-fear-and-do-it-anyway

Dan dus de derde categorie. Er is namelijk een andere manier om met je spanning en spreekangst om te gaan. Dit is de categorie waar ik ‘mijn mensen’ mee naartoe begeleid. Zodra je dit in de vingers hebt, kun je écht genieten van het geven van een presentatie. En dat komt de kwaliteit uiteraard heel veel ten goede. 

Deze mensen hebben ook nare ervaringen gehad als het gaat om spreken. Wie niet? 

Ik denk dat ik vroeger in de klas de enige was die ernaar uit keek om een spreekbeurt te mogen houden. De rest vond het afschuwelijk. Maar ik had dan wel weer andere momenten waardoor ik de overtuiging kreeg dat in de schijnwerpers staan afschuwelijk was. Het is niet voor niets dat voor bijna iedereen spreken in het openbaar niet vanzelf gaat. 

Dus, ook categorie-3 mensen hebben nare ervaringen. En toch is voor hen alles anders? Waarom? Ze zeggen niet tegen hun brein: “Dit is verschrikkelijk. Ik haat dit. Ik zie ertegenop,”

Noop.

Zij communiceren totaal anders met zichzelf. Ze negeren de angst / spanning niet, voelen ‘m zelfs even heel bewust en laten hun brein daarna weten: “Het is goed. Ik vind dit leuk. Ik ben nu volwassen en ik hou ervan om mijn kennis en ervaring te delen op het podium. Ik hou ervan om presentaties te geven. Ik ben hier goed in.”

In de manier waarop ze tegen zichzelf spreken, zit het goud. 

Je brein is jouw PA. 

Ons brein werkt op basis van associaties. Het gaat er dus om dat je brein spreken in een groep niet meer associeert met de pijn van vroeger. Het gaat erom dat je nieuwe verbindingen legt, nieuwe associaties maken. 

En dat kan heel snel!

 

BELANGRIJK: dit is geen ‘denk gewoon positief’ advies. Dit is anders. Ik vind het cruciaal dat je die nuance goed oppikt. Het gaat hier niet zozeer om positiviteit, meer om realiteit. De spanning die je ervaart, komt waarschijnlijk van ervaringen van vroeger. Dat heeft niets met de realiteit van nu te maken. Je bent nu volwassen. Dus je gaat je brein als het ware herprogrammeren om up-to-date te zijn bij wie je nu bent / wilt zijn. Daar komt ook bij dat je je negatieve gedachten niet wegstopt. Je hoort ze, luistert naar ze en maakt je brein duidelijk dat dat oude software is. 

Je spreekangst hoef je niet eens te overwinnen

Voor de oplettende lezers onder ons: het gaat er dus eigenlijk niet om dat je je spreekangst wil overwinnen.

Dat werkt zelfs averechts.

De woorden die je gebruikt komen enorm nauw. Spreekangst overwinnen impliceert dat je er tegen moet vechten. En dat staat dus haaks op wat ik je net heb uitgelegd. 

> Ga er niet mee in gevecht. 

> Herken het gevoel. De spanning. De angst.

> Erken dat gevoel. Stuur ‘m niet weg. Het mag er gewoon zijn. 

> Laat jezelf weten dat je een nieuwe definitie aan het creëren bent mbt spreken. Je vindt het niet meer eng. Je vindt het zelfs leuk! En zo ga je er steeds meer echt van genieten. 

 

 

Ben je bereid om nog een stapje dieper te gaan? 

De methode die ik je net heb uitgelegd speelt voornamelijk op psychologisch niveau. Je wordt je bewust van je manier van denken en laat je brein weten dat er nieuwe software is. 

Je zou kunnen zeggen: het oude verhaal maakt plaats voor een nieuw verhaal. Een stap dieper, fundamenteler, is vervolgens beseffen dat het beide verhalen zijn. Constructieve gedachten of belemmerende gedachten: het zijn allemaal maar gedachten.

Jij bent je gedachten niet. 

Dat beetje bij beetje steeds meer gaan beseffen en ernaar leven, geeft enorm veel rust in je leven. Vrijheid.

Zo besef je nog meer dat er dus geen spreekangst te overwinnen is, want die hele angst heeft eigenlijk niets te maken met wie je werkelijk bent. 

Als je daar een keer over door wilt filosoferen, be my guest. Voor nu wil ik het hierbij houden.

Laat je me weten hoe het gaat met je spreekangst? Veel plezier met oefenen.

Workshop presenteren

Wil je ook werken aan je presentatieskills en oefenen om een categorie-3-persoon te worden? Regelmatig kun je je aanmelden voor mijn workshops. Ik zie je graag!

Vind je dit een interessant artikel? Let me know! Het is altijd fijn om te horen of mijn werk iets betekent voor iemand. Ik hoor graag van je. Laat gerust een bericht achter onder dit artikel. Het artikel delen mag uiteraard ook.

Op een andere manier in contact komen? Check this out:

Leave A Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *